ขั้นตอนอันจำกัดแห่งปัจจัยของสัมมาสมาธิ (สัมมาสมาธิ)



ขั้นตอนอันจำกัดแห่งปัจจัยของสัมมาสมาธิ

ภิกษุ ท. ! ภิกษุนั้นหนอ
ไม่มีความเคารพ
ไม่มีความยำเกรง
ไม่ประพฤติความเสมอกัน ในเพื่อนสพรหมจารีทั้งหลายแล้ว (ผู้ศึกษาธรรม) จักทำอาภิสมาจาริกธรรมให้บริบูรณ์ ดังนี้นั้น : นั่น ไม่เป็นฐานะที่จะมีได้; ๑

๑. ผู้ศึกษาพึงสังเกตให้เห็นว่า อาภิสมาจาริกธรรม กล่าวคือการปฏิบัติวัตร หรือมรรยาทที่สาธุชนทั่วไป จะพึงปฏิบัติในบ้านเรือน เพื่อนพ้อง และสังคมทั่วไป นี้ไม่ใช่สิ่งเล็กน้อย ในการปฏิบัติธรรมเพื่อบรรลุธรรมในขั้นสูง; กล่าวสรุปสั้นๆ ก็ว่า ไม่กระทำให้เกิดความเหมาะสม ในการที่จะเป็นนักศึกษา. ขอให้ทุกคนทำการชำระสะสาง อาภิสมาจาริกธรรมของตนๆ ให้ดีที่สุด เท่าจะทำได้เป็นเรื่องแรกเสียก่อน.

๒. ครั้นไม่ทำอาภิสมาจาริกธรรมให้บริบูรณ์แล้ว จักทำเสขธรรม (ธรรมที่ควรศึกษาสูงขึ้นไป ) ให้บริบูรณ์ ดังนี้นั้น : นั่นไม่เป็นฐานะที่จะมีได้;

๓. ครั้นไม่ทำเสขธรรมให้บริบูรณ์แล้ว จักทำศีลทั้งหลาย ให้บริบูรณ์ดังนี้ นั้น : นั่นไม่เป็นฐานะที่จะมีได้;

๔. ครั้นไม่ทำศีลทั้งหลายให้บริบูรณ์แล้ว จักทำสัมมาทิฏฐิ ให้บริบูรณ์ดังนี้ นั้น : นั่นไม่เป็นฐานะที่จะมีได้;

๕. ครั้นไม่ทำสัมมาทิฏฐิให้บริบูรณ์แล้ว จักทำสัมมาสมาธิ ให้บริบูรณ์ดังนี้ นั้น : นั่นไม่เป็นฐานะที่จะมีได้.

ภิกษุ ท. ! ภิกษุนั้นหนอ
มีความเคารพ
มีความยำเกรง
ประพฤติความเสมอกัน ในเพื่อนสพรหมจารีทั้งหลายแล้ว จักทำอาภิสมาจาริกธรรมให้ บริบูรณ์ ดังนี้นั้น : นั่นเป็นฐานะที่มีได้;

(กล่าวคือการปฏิบัติวัตร หรือมรรยาทที่สาธุชนทั่วไป จะพึงปฏิบัติในบ้านเรือน เพื่อนพ้อง และสังคมทั่วไป นี้ไม่ใช่สิ่งเล็กน้อย)

๒. ครั้นทำอาภิสมาจาริกธรรมให้บริบูรณ์แล้ว จักทำเสขธรรมให้บริบูรณ์ (ธรรมที่ควรศึกษาสูงขึ้นไป) ดังนี้นั้น : นั่นเป็นฐานะที่มีได้.

๓. ครั้นทำเสขธรรมให้บริบูรณ์แล้ว จักทำศีลทั้งหลาย ให้บริบูรณ์ ดังนี้นั้น : นั่นเป็นฐานะที่มีได้;

๔. ครั้นทำศีลทั้งหลายให้บริบูรณ์แล้ว จักทำสัมมาทิฏฐิ ให้บริบูรณ์ดังนี้นั้น : นั่นเป็นฐานะที่มีได้;

๕. ครั้นทำสัมมาทิฏฐิให้บริบูรณ์แล้ว
จักทำสัมมาสมาธิ ให้บริบูรณ์ดังนี้นั้น : นั่นเป็นฐานะที่มีได้.

- ปญฺจก. อํ. ๒๒/๑๕ - ๑๖/๒๑.
อริยสัจจากพระโอษฐ์ ภาค ๒ หน้าที่ ๑๓๑๔

ความคิดเห็น

โพสต์ยอดนิยมจากบล็อกนี้

หนทาง 7 สาย กรรมดีกรรมชั่ว ชีวิตหลังความตาย

(ตอนที่ ๓) รู้จักสังโยชน์ (ตัวผูกรัด)

อนิจจัง ทุกขัง อนัตตา ไตรลักษณ์ 3 ประการ

คำขอขมา และอธิษฐานจิต ถอนคำสัญญา คำสาบาน

ทำตัวเหมือนโจร (มหาโจรผู้ประกอบด้วยองค์ห้า)

(ตอนที่ ๔) พื้นฐานสำคัญในการฝึกปล่อยวาง

งูเปื้อนคูถ (เป็นคนทุศีล มีความเป็นอยู่เลวทราม)

ทุกข์เพราะโง่เขลา ข้อคิดเตือนใจ ให้รู้จักปล่อยวาง

การเบียดเบียนผู้อื่น จะนำทุกข์มาให้ตนเอง

ผลกรรม ของมือที่สาม นอกใจคนรักของตน